Jedne z najbardziej popularnych włoskich przymiotników – BELLO (piękny), BUONO (dobry), BRAVO (dobry) – wraz z przysłówkiem BENE (dobrze) mogą sprawiać problemy, ponieważ ich znaczenie jest bardzo podobne.
Postaram się jednak rozwiać wszystkie twoje wątpliwości w tym temacie. Poniższy artykuł jest podsumowaniem filmiku, w którym Alessandro i Andrea tłumaczą jak poprawnie używać tych określeń.
Bello: co to znaczy?
Włoskie bello w podstawowym znaczeniu to tyle, co „piękny”, a więc również „przystojny”, „ładny”, „cieszący oko”. Możemy użyć tego określenia zarówno w stosunku do osób, jak i do przedmiotów czy miejsc, np.
Un bel ragazzo. Una bella ragazza. L’Italia è molto bella!
Zwróć uwagę, że przymiotnik bello zachowuje się jak zaimek quello, a więc dostosowuje się do formy rzeczownika, przed którym się znajduje. Dlatego może występować w takich formach:
| Liczba pojedyncza | Liczba mnoga |
|---|---|
| Un bel cane | Bei cani |
| Un bell’amico | Begli amici |
| Una bella donna | Belle donne |
| Una bella amica | Belle amiche |
| Un bello zaino | Begli zaini |
Gdy bello znajduje się po rzeczowniku, odmienia się jak zwykły przymiotnik zakończony w rodzaju męskim i liczbie pojedynczej na „-o” (a więc bello, bella, belli, belle).
Ale przymiotnik bello ma jeszcze wiele innych znaczeń i to one mogą sprawiać osobie uczącej się włoskiego mały problem. Oto różne konteksty, w których występuje:
- fajny, super, np. Che bello! może znaczyć „Jak fajnie/super!”
- dobry, pozytywny, np. una bella notizia – „dobra wiadomość”
- przyjemny, np. una bella giornata – „piękny dzień”, czyli przyjemny, słoneczny
- silny, intensywny, duży, np. un bel problema – „poważny problem”, una bella fatica – „duży wysiłek”, un bel piatto di pasta – „duży talerz makaronu”
- znaczenie ironiczne, np. Bella storia! – „Niezła historia!”, gdy chcemy wyrazić niedowierzanie, Bel lavoro che hai fatto! – „Świetna robota!”, ale w sensie ironicznym; trochę tak, jak po polsku mówimy „No ładnie!”, gdy mamy na myśli coś przeciwnego
Buono po włosku
Przymiotnik buono, powszechnienie znany jako „dobry”, występuje również jako „dobrotliwy” i „smaczny”.
Jeśli powiemy o człowieku, że jest buono, to znaczy, że jest to osoba o dobrym sercu.
Najczęściej zapewne zdarzy ci się używać tego przymiotnika w kontekście kulinarnym, gdy zechcesz powiedzieć, że coś jest smaczne: Questa pizza è molto buona – „Ta pizza jest bardzo smaczna”; Secondo me la cucina inglese non è buona – „Według mnie, kuchnia angielska nie jest dobra”.
Buono może oznaczać też coś, co jest dobrej jakości, skuteczne – w tym kontekście używamy go tylko do rzeczowników nieżywotnych. Możemy np. powiedzieć, że używamy un buon programma grafico – dobrego programu graficznego, czyli takiego, który dobrze działa. Jednak jeśli chcemy natomiast powiedzieć, że przeczytaliśmy dobrą książkę – a więc taką, która nam się podobała i którą chcemy polecić – to powiemy un bel libro.
Ponadto, warto pamiętać, że buono stanowi nieodłączny element życzeń oraz pozdrowień, jak np.:
- Buongiorno! – Dzień dobry!
- Buonanotte! – Dobranoc!
- Buona giornata! – Miłego dnia!
- Buon viaggio! – Dobrej podróży! Szerokiej drogi!
Bravo po włosku: co znaczy?
Przymiotnik bravo nie ma w języku polskim swojego idealnego odpowiednika. Tłumaczenie będzie zależało od konktekstu.
Przede wszystkim używamy go wyłącznie w stosunku do istot żywych. Najczęściej oznacza, że ktoś jest zdolny, kompetentny, dobry w czymś, np. un bravo attore – „dobry, zdolny aktor”, una brava studentessa – „zdolna uczennica”, sono bravo a cucinare – „jestem dobry w gotowaniu”.
Drugie znaczenie to grzeczny, dobrze wychowany, np. un bravo bambino – „grzeczne dziecko”, un bravo cane – „grzeczny, posłuszny pies”, Fai il bravo! – „Bądź grzeczny! Zachowuj się grzecznie!”.
Możemy też użyć bravo w znaczeniu odważny, dzielny, np. un bravo poliziotto – „odważny policjant”.
W końcu też używamy tego przymiotnika jako pochwały – w tym sensie zbliżamy się do polskiego użycia „brawo” jako aplauzu. Czyli jeśli chcemy kogoś pochwalić, to zamiast bić mu brawo, po włosku możemy zawołać: Che bravo!, Sei molto bravo! albo po prostu Bravo!
Bene: co to znaczy?
Na zakończenie kilka słów o bene. Jest to tym razem nie przymiotnik, a przysłówek, oznaczający „dobrze„. Używamy go w zasadzie tak, jak używalibyśmy w języku polskim, np.
- Ti conosco troppo bene – „Za dobrze cię znam”
- Sto bene – „Mam się dobrze”
- Non mi sento bene – „Nie czuję się dobrze”
- Hai fatto bene – „Dobrze zrobiłeś”
Mam nadzieję, że to podsumowanie rozwiało twoje wątpliwości. Nie zapomnij obejrzeć filmiku i zajrzyj do naszych innych poradników językowych, np. Jak się mówi „nie wiem” po włosku.




