Wielkanoc we Włoszech: tradycyjne potrawy, zwyczaje i ciekawostki

0
7881
Wielkanoc we Wloszech

Jeżeli zastanawiałeś się kiedyś jak wygląda Wielkanoc we Włoszech lub interesujesz się tematyką świąt to w poniższym artykule znajdziesz odpowiedź. Miałam okazję kilkakrotnie obchodzić Wielkanoc we Włoszech i muszę przyznać, że większość naszych tradycji wygląda bardzo podobnie. Największe różnice o których opowiem w dalszej części artykułu, można zauważyć w daniach podawanych podczas uroczystego niedzielnego obiadu i sposobie obchodzenia Poniedziałku Wielkanocnego, który jest zarezerwowany na spotkania z przyjaciółmi, a nie z rodziną, jak to odbywa się w Polsce.

Ze względu na obecną sytuację związaną z koronawirusem na pewno tegoroczne święta będą “inne”, ale moim artykułem chciałabym byśmy wspólnie przenieśli się do tradycyjnych Świąt Wielkanocnych we Włoszech jakie miały miejsce jeszcze rok temu.

Zaczniemy od Wielkiego Postu, Niedzieli Palmowej i Wielkiego Piątku podczas którego na ulicach miast rozpoczynają się procesje. W niektórych miastach są niezwykle spektakularne i warto je zobaczyć, a już na pewno o nich wiedzieć.

Wielki Post, Niedziela Palmowa i Wielki Piątek

Wielkanoc jest świętem chrześcijańskim i z tego względu fundament tego święta w Polsce i we Włoszech wygląda dokładnie tak samo. Przygotowania do obchodzenia Wielkanocy (po włosku: La Pasqua) rozpoczyna Wielki Post (Quaresima) trwający 40 dni i zaczyna się od Środy Popielcowej, która kończy okres karnawału. Niektórzy decydują się w tym czasie na różne wyrzeczenia, a dzieci najczęściej odmawiają sobie jedzenie słodyczy.

Tydzień przed Wielkanocą, w Niedzielę Palmową (Domenica delle Palme) podczas mszy świętej każda rodzina otrzymuje poświęconą gałązkę z drzewa oliwnego, która symbolizuje odradzające się życia.

galazka drzewa oliwnego

W Wielki Piątek (Venerdì Santo)  na ulicach wielu miast odbywają się liczne procesje upamiętniające mękę i śmierć Jezusa na krzyżu. Na pewno warto tutaj wspomnieć o procesji, która odbywa się w miasteczku Chieti w regionie Abruzji. Jest jedną z najstarszych i najbardziej spektakularnych procesji we Włoszech. Charakteryzuje się tym, że odbywa się w towarzystwie chóru i orkiestry, która składa się z ponad 150 muzyków.

Fragment tego wydarzenia możesz zobaczyć na poniższym filmie: 

Inna, niezwykle widowiskowa procesja ma miejsce w Trapani na Sycylii i jest charakterystyczna ze względu na długość, trwa aż 24 godziny!

Możesz ją zobaczyć na poniższym filmie:

W dalszej części artykułu chciałabym Ci opowiedzieć jakie potrawy serwuje się podczas najważniejszego posiłku Wielkanocnego czyli podczas niedzielnego obiadu (Pranzo di Pasqua)


Wielkanocne potrawy we Włoszech

We Włoszech kultura kulinarna jest bardzo urozmaicona i znacząco się różni ze względu na swoje pochodzenie. Praktycznie każdy region ma jakieś charakterystyczne dania czy trunki zaczynając od wina, serów, wędlin, makaronu (jego kształtu, ale również sosu z jakim się go spożywa), nalewek, charakterystycznych dań, czy składników, które można znaleźć w tylko jednym określonym regionie.

W poniższym artykule skupię się głównie na potrawach jakie miałam okazję jeść w Umbrii, gdzie obecnie mieszkam. Posiłek wielkanocny składa się z przystawek, pierwszego dania, drugiego dania, owoców, deseru, kawy, a całość najczęściej kończy się małym kieliszkiem jakiegoś mocniejszego alkoholu, który pomoże to wszystko strawić. 🙂 

Przystawki 

Aby rozbudzić apetyt, Włosi celebrowanie wielkanocnego obiadu zaczynają od przystawek tzw. antipasto. Są to widoczne na zdjęciu różnego rodzaje wędliny, kawałek sera, gotowane jajko, olive ascolane, a całość przegryzana jest pizzą formaggio.


1) Wędliny
Mniejsza wędlina widoczna na zdjęciu to salame. We Włoszech istnieje bardzo dużo rodzajów salame i prawie każdy region ma swoje charakterystyczne odmiany, dlatego będąc w różnych regionach Włoch, naprawdę polecam je spróbować, są przepyszne!

Druga wędlina widoczna na zdjęciu to capocollo, która jest mięsem wieprzowym. Można ją kupić przez internet np. w tym sklepie.

Na co dzień, ale także bardzo często podczas wielkanocnego posiłku, na włoskim stole pojawia się prosciutto crudo. Jest to typ surowej szynki, którą Włosi uwielbiają i praktycznie zawsze mają w swojej lodówce.
Jest ona dostępna do kupienia pod tym linkiem.

2) Olive all’ascolana
Na moim talerzu znajdują się również olive all’ascolana. W dużym uproszczeniu, są to zielone oliwki wypełnione mielonym mięsem, obtoczone w mące, ubitym jajku i bułce tartej, a następnie smażone w głębokim tłuszczu. Swoją nazwę wzięły od miasta, z którego pochodzą Ascoli Piceno w Marche.

3) Ser pecorino
Ser pokrojony w mały plasterek to pecorino. Jest to ser owczy, która ma dość mocny charakterystyczny smak.

4) Pizza al formaggio
Przystawki zagryza się pizzą formaggio, która przypomina konsystencją naszą wielkanocną babkę, ale ma ona smak słony, a dokładniej serowy. 

Dużo włoskich smacznych produktów możesz zakupić bez wychodzenie z domu przez internet np. w sklepie Winotoskanii.

Winotoskanii

Pierwsze i drugie danie

Pierwsze danie jest posiłkiem, które większość Włochów przygotowują według własnego uznania, najprawdopodobniej w wielu regionach są przygotowywane inne dania, a nawet w obrębie jednego regionu jest dużo wariantów tego dania. Najczęściej będą to różne lasagne i makarony.

Rodzina Andrei je albo Lasagne Bolognese albo makaron z sosem ragù. Na poniższym zdjęciu znajduje się drugie wymienione przeze mnie danie, wraz z makaronem tagliatelle, który ma kształt podłużnym prostokątów. Jest to zdecydowanie mój ulubiony typ makaronu.

Na drugie danie  w całych Włoszech je się jagnięcinę, jednak w różnych regionach jest ona przygotowywana w trochę inny sposób. Np. na Sycylii będzie to l’agnello alla messinese, mięso pieczone z dodatkiem czerwonego wina, czarnych oliwek i sera pecorino. W Abruzji agnello cacio e uova, czyli jagnięcina duszona z serem pecorino i jajkami. W regionie Emilia-Romania popularne są kotlety jagnięce w podwójnej panierce. Natomiast w Lombardii mięso jagnięce dusi się z karczochami i anchois. Można również przygotowywać mięso z rozmarynem, cebulą, czy truflą. Jest naprawdę wiele wariantów.

Rodzina Andrei je ją w najprostszej postaci czyli jagnięcinę smażoną bez żadnych konkretnych dodatków, polana odrobiną soku z cytryny i podaną z pieczonymi ziemniakami lub innymi smażonymi warzywami. 

Inną popularną potrawą wielkanocną jest np. Torta pasqualina czyli pochodzący z Ligurii, ale popularny w całych Włoszech placek, nadziewany często karczochami, serem ricotta i jajkami. Spotykane są także wersje ze szpinakiem lub ziołami. Tradycyjnie używano 33 arkuszy ciasta, które symbolizują lata życia Jezusa, jednak współczesne wersje ograniczają się jedynie do kilku warstw. La torta pasqualina cieszy się dużą popularnością, gdyż doskonale nadaje się jako danie na poniedziałkowy piknik ( o czym opowiem w dalszej części artykułu)

Colomba di Pasqua – babka wielkanocna

I czas na deser – Colomba di Pasqua to najbardziej popularna babka wielkanocna we Włoszech, której nie może zabraknąć w żadnym domu podczas świąt. Przygotowuje się ją  w specjalnej formie w kształcie gołębia. Do środka ciasta dodaje się skórki kandyzowanych owoców cytrusowych, a całość posypuje się migdałami. Colomba można przygotować samodzielnie w domu lub kupić w sklepie, gdyż jest łatwo dostępna. Jednak mimo to wiele osób decyduję się, by upiec ją samodzielnie. 

la Colomba

Czekoladowe Jajka – le uova di Pasqua

Na koniec posiłku, dzieci otrzymują olbrzymie jajka czekoladowe z niespodzianką w środku, jest to część wielkanocnego posiłku którą ja osobiście lubię najbardziej. Zwyczaj ten jest tutaj bardzo popularny i praktycznie każdy producent czekolady produkuje swoje wersje czekoladowych jajek wielkanocnych. Można je kupić w różnych wariantach smakowych z czekoladą mleczną, gorzką, a nawet białą.

Pięknym zwyczajem jest również to, że można kupić czekoladowe jajka przygotowane przez różne fundacje i stowarzyszenia, a pieniądze ze sprzedaży słodyczy przekazywany są na różne cele charytatywne. Z tej działalności znana jest np. Fundacja AIRC, zajmująca się badaniami nad rakiem. 

jajka czekoladowe Wielkanocne

Poniedziałek Wielkanocny

Największą różnicą pomiędzy Wielkanocą We Włoszech, a w Polsce jest sposób obchodzenie Poniedziałku Wielkanocnego. Jest to dzień przeznaczony na spotkania z przyjaciółmi stąd też  pochodzi bardzo popularne włoskie powiedzenie: “Natale con i tuoi, Pasqua con chi vuoi” które oznacza: Święta Bożego Narodzenia z rodziną, Wielkanoc z kimkolwiek chcesz.

Włosi w tym czasie organizują różne spotkania, najczęściej na świeżym powietrzu takie jak: piknik, grill lub wyprawę nad morze by zasmakować świeżych ryb i owoców morza.

Słyną ze swojego luzu i organizacji wielu rzeczy na ostatnio moment, więc byłoby bardzo prawdopodobne, że gdyby Wielkanoc odbywała się normalnym rytmem, jeszcze dzisiaj nie wiedzieliby co będą robić w Poniedziałek Wielkanocny tzw. La Pasquetta. Z tej okazji Włosi śmieją się sami z siebie i  pojawiły się liczne żarty w internecie, że nareszcie wiedzą co będą robili w Poniedziałek – #iorestoacasa 🙂

A na koniec przygotowałam dla Ciebie kilka słówek po Włosku związanych z Wielkanocą.

Słówka po włosku związane z Wielkanocą 

Wielkanocla Pasqua
Wielki PostQuaresima
Środa PopielcowaMercoledì delle ceneri
Wielki PiątekVenerdì Santo
Wielki CzwartekGiovedì Santo
Niedziela PalmowaDomenica delle Palme
procesjaLa processione
Obiad WielkanocnyPranzo di Pasqua
Wesołych Świąt WielkanocnychBuona Pasqua
Święta Bożego Narodzenia z rodziną, Wielkanoc z kimkolwiek chceszNatale con i tuoi,
Pasqua con chi vuoi

Jeżeli przeczytałeś cały mój artykuł i masz jakieś pytania, pisz śmiało, chętnie odpowiem. Jeżeli masz jakieś inne doświadczenia na temat Świąt Wielkanocnych we Włoszech podziel się nimi w komentarzu, jestem bardzo ciekawa! Za każdy pozostawiony komentarz bardzo dziękuję! 

Życzę Wszystkiego najlepszego z okazji Świąt Wielkanocnych i mam nadzieję, że pomimo obecnej sytuacji uda Ci się spędzić je w gronie najbliższych osób i będą one dla Ciebie udane! 

zyczenia Wielkanocne - Italia Po Polsku

Dowiedz się więcej: Ciekawostki o włoszech

SHARE
Ciao! :) Mam na imię Martyna i od kwietnia 2019 roku mieszkam we Włoszech w pięknym regionie Umbrii :) Uwielbiam wszystko co włoskie: smaczne jedzenie, piękne pejzaże, ludzi, muzykę i język. 

 Poza Italią Po Polsku zajmuje się wynajmem mieszkań w uroczej miejscowości Chiusi w Toskanii. www.yourhomechiusi.com 

 Prywatnie jestem ogromną miłośniczką kotów i uczenia się nowych rzeczy.


LEAVE A REPLY

Please enter your comment!
Please enter your name here