Włoskie desery: 8 bardziej i mniej znanych włoskich słodkości

0
2547
włoskie desery

Na głównym zdjęciu tego artykułu widzimy deser, który chyba znają wszyscy: tiramisù. Rozpływający się w ustach i genialny w swojej prostocie. Włoskie desery zachwycają i inspirują. Na ich podstawie powstają smaki lodów, czekoladek czy aromatyzowanych napojów. Stąd też na pewno wiele z nich kojarzysz po nazwie, ale czy wiesz dokładnie, z czego się składają, jak smakują i jak je przyrządzić?

Jeśli nie, wszystkiego dowiesz się z dzisiejszego wpisu. Przygotowałam w nim krótką prezentację włoskich deserów – tych bardziej i mniej znanych, tradycyjnych i bez wątpienia przepysznych. Po przeczytaniu artykułu nie będziesz miał już wątpliwości, co zamówić po obiedzie. A może skusisz się na samodzielne przygotowanie ich w domu?

Klasyczne włoskie desery

We włoskiej kuchni, a właściwie w kuchni każdego z regionów Italii, jest duży wybór różnych słodkości. Ciasta, ciasteczka, czekoladki, kremy… Długo można wymieniać. My natomiast dzisiaj skupimy się na deserach, przede wszystkim tych na zimno. Na ogół nie wymagają one pieczenia, a jedynie paru prostych składników i chwili cierpliwości. Na końcu listy zamieściłam deser-bonus, który nie jest może tak oczywisty, ale ze względu na aktualną porę roku (zimę) warto go znać 😉 Zaczynajmy!

1. Tiramisù

Na pierwszy ogień idzie wspomniane już tiramisù, czyli włoski deser z biszkoptami i serkiem mascarpone. Jest tak smaczny, że może śmiało konkurować ze skomplikowanymi tortami – nic więc dziwnego, że o miano jego ojczyzny walczą różne regiony Włoch (przede wszystkim Veneto i Friuli-Venezia Giulia).

tradycyjne włoskie słodycze

Sama nazwa oznacza dosłownie „podnieś mnie do góry” (tirami su), a więc zapewne deser ten ma poprawiać humor i sprawić, że czujemy się wprost niebiańsko. Niewątpliwie tiramisù spełnia to zadanie.

Choć o deserze krąży wiele legend, prawdopodobnie przepis na niego nie ma nawet stu lat. A skoro już o tym mowa, powiedzmy sobie, jak przygotować tiramisù. Potrzebne będą biszkopty savoiardi (dosłownie: biszkopty sabaudzkie), serek mascarpone, żółtka jaj, cukier, kakao, kawa i ewentualnie alkohol.

Przyjmij proporcje ok. 1 żółtko i 20 g cukru na 100 g mascarpone. Najpierw utrzyj żółtka z cukrem na kogel-mogel, a następnie powoli dodawaj serek. Nie mieszaj długo i energicznie – tylko tyle, by otrzymać jednolitą masę. Biszkopty mocz w kawie (lub kawie „z prądem”) i układaj na dnie foremki. Wyłóż połowę masy, na nią znów biszkopt i resztę masy. Poszczególne warstwy możesz przesypać kakao.

Nie ma co przesadzać z cukrem, bo biszkopty savoiardi też go sporo zawierają. Lepiej nie próbuj ich niczym zastępować, ponieważ mają one specyficzną konsystencję, dzięki której dobrze nasiąkają, ale jednocześnie nie robi się z nich papka.

2. Panna cotta

Kolejnym znanym deserem jest panna cotta (nie czytaj „panakota”!), czyli dosłownie „gotowana śmietana”. To rodzaj zwartego budyniu, śmietankowej galaretki w formie babeczki, polanej sosem owocowym lub o innym smaku (np. karmelowym jak na poniższym obrazku).

klasyczne włoskie desery panna cotta

To deser typowy dla Piemontu, który podbił cały świat. Jego przygotowanie nie należy do trudnych. Śmietankę kremówkę musisz zagotować z mlekiem i cukrem, a następnie dodać żelatynę. Następnie taką masę przelewasz do foremek i czekasz, aż zastygnie. Skąd wziąć takie foremki? Możesz je kupić choćby tutaj, na Allegro.

Choć samodzielne zrobienie panna cotty nie wymaga bycia mistrzem cukiernictwa, ci bardziej leniwi i zdecydowanie mniej pewni swoich kulinarnych zdolności mogą kupić gotową mieszkankę w proszku, która wymaga dodania tylko podstawowych składników (np. mleka). Zwykle w opakowaniu jest również sos, więc jedyne, co musisz wziąć pod uwagę to czas oczekiwania na stężenie deseru.

3. Cassata siciliana

Ten prześliczny deser, który widzimy na poniższym obrazku, to cassata siciliana – jak sama nazwa wskazuje, pochodząca z Sycylii. To coś pomiędzy tortem a naszą paschą wielkanocną. Deser słynie właśnie z takiej finezyjnej dekoracji. Jest umieszczony na ministerialnej liście tradycyjnych włoskich produktów.

włoski deser cassata

Nie do końca wiadomo, skąd się wzięła nazwa cassata. Jeśli pochodzi z łaciny, odnosi się do sera, który jest podstawowym składnikiem. Jeśli z arabskiego – do formy w kształcie miski. To właśnie dwie główne cechy cassaty. Jest ona robiona ze słodzonego sera ricotta. Masę umieszcza się w specjalnej misce-foremce, by po wyjęciu wyglądała tak, jak na zdjęciu.

Zasadniczo cassata robiona jest na biszkoptowym spodzie, który można upiec samemu lub wykorzystać gotowy. Następnie mamy wspomnianą masę z ricotty, a z wierzchu najczęściej cassatę pokrywa się polewą z masy marcepanowej (tzw. pasta reale). Całość dopełniają kandyzowane owoce.

Trzeba przyznać, że deser ten wymaga pewnych zdolności manualnych. Jeśli czujesz się na siłach, kup ricottę i puść wodze fantazji!

4. Granita

Zostajemy jeszcze na gorącej Sycylii. A skoro gorącej, to muszą być jakieś desery, które pozwalają się nieco ochłodzić. Takim przysmakiem niewątpliwie jest granita, czyli coś w rodzaju smakowego lodu, będąca pozostałością po obecności kultury arabskiej na Sycylii.

tradycyjne włoskie desery granita

Granita przygotowywana jest z wody, cukru i tego, co ma nadać jej smak i kolor, a więc np. soku owocowego. Kojarzy się zatem z sorbetem, choć nie jest tym samym. Różnica polega przede wszystkim na kryształkowej konsystencji, którą dobrze widać na powyższym zdjęciu.

Choć granita, podobnie jak sorbet, kojarzy się przede wszystkim ze smakami owocowymi, to w tym przypadku może mieć również inne odmiany. Znana jest choćby granita kawowa, podawana w szklance, udekorowana bitą śmietaną, a także pistacjowa czy migdałowa.

5. Zabaglione

Wracamy na północ, do Piemontu. To właśnie z tym regionem związany jest kolejny bardzo popularny deser, czyli zabaglione – u nas rozpowszechniony jako zabajone. To rodzaj kremu przypominającego kogel-mogel, który jednak pomimo prostych składników nie jest tak prosty w przygotowaniu.

włoski deser zabaglione

Do przyrządzenia zabaglione potrzebujemy żółtek, cukru i słodkiego wina (może to być też wino w stylu marsala lub porto). Składniki należy ubić trzepaczką, ale nie na zimno, lecz w kąpieli wodnej. Potrzebne ci będą zatem dwa garnki – większy i mniejszy. Do większego nalewasz wody, którą zagotowujesz. Mniejszy garnek wkładasz do większego z wodą i to w nim ubijasz żółtka. Masa jest więc podgrzewana, ale nie bezpośrednio na gazie.

Sekret polega na tym, by uzyskać puszysty kogel-mogel, a nie jajecznicę. Wymaga to trochę wyczucia i niekoniecznie uda się za pierwszym razem, dlatego warto oprócz przepisu, zobaczyć filmiki, gdzie widać dokładnie, co trzeba robić.

Do zabaglione dodawane są kawałki ciastek lub owoce. Można też potraktować je jako sos i polać nim ciasto czy owoce na talerzu.

6. Semifreddo

Być może znana jest ci też nazwa semifreddo. To lodowy deser włoskiego pochodzenia, mający też swoje warianty w innych krajach. Wbrew pozorom to nie to samo co lody w podłużnej foremce.

włoskie ciasta i desery semifreddo

Nazwa semifreddo wskazuje na to, że mamy do czynienia z deserem, który jest trochę mniej zimny czy też zmrożony niż lody. To nie zmienia faktu, że konsystencję ma stałą. Zasadnicza różnica polega na tym, że w semifreddo jest więcej „powietrza” niż płynu. Jest zatem bardziej puszyste, mniej zwarte niż lody.

Istnieje wiele metod przygotowania tego deseru. Jedna z nich, najbardziej chyba rozpowszechniona, polega na połączeniu bezy i lekko ubitej śmietanki. Do tego dodawany jest składnik smakowy, np. owoce czy kawa. Semifreddo można przełożyć też ciastkami, by wyglądało tak, jak na obrazku.

7. Lody włoskie i sorbety

Powoli zbliżamy się do końca, ale to nie oznacza, że lody i sorbety są marginalnym włoskim deserem. Wręcz przeciwnie – to wręcz narodowy włoski deser. I ośmielę się stwierdzić, że nigdzie nie zjecie tak dobrych i tak hojnie nałożonych lodów jak we Włoszech.

włoskie desery na zimno lody

W dobrych włoskich lodach czuć naturalne składniki. Dostępne są smaki bardziej tradycyjne lub bardziej wymyślne, których nierzadko nie znajdziemy w Polsce. W lodziarni możemy wybrać, czy chcemy lody w wafelku (cono) czy w kubeczku (coppetta). Cena nie zależy od ilości gałek, lecz od rozmiaru (mały, średni lub duży).

Mała porcja oznacza prawo do wybrania dwóch smaków, które nakładane są szpatułką. W rezultacie najmniejsze lody włoskie odpowiadają objętością dwóm czy nawet trzem gałkom. W cenie często można poprosić o bitą śmietanę czy posypkę.

Lody mogą być na śmietance lub wodne, czyli takie, jakie nazywamy sorbetami. Jeśli jednak w karcie deserów w restauracji zobaczysz sorbetto nie będzie to porcja lodów w wafelku, ale sorbet cytrynowy w kieliszku, o kremowej konsystencji, bardziej płynnej niż lody (dlatego czasami podawany jest nawet ze słomką).

8. Bonus: Bombardino

Ponieważ zimowa pora niekoniecznie zachęca do spożywania zimnych i mrożonych deserów, na koniec przygotowałam coś rozgrzewającego – ze względu na temperaturę podania oraz zawartość alkoholu. Bombardino to deser-drink popularny wśród pełnoletnich narciarzy.

włoski deser bombardino

Po całym dniu szusowania na ośnieżonych stokach warto poprawić krążenie słodkim, ciepłym napojem opartym na jajecznym adwokacie (zwanym też ajerkoniakiem) i bitej śmietanie.

Bombardino łatwo przygotujesz w domu. Wystarczy butelka ajerkoniaku, trochę brandy i bita śmietana. Alkohol należy nieco podgrzać, następnie przelać do szklaneczek z uszkiem i udekorować śmietaną ubitą z cukrem. Alternatywnie można samemu przygotować zabaglione zamiast używać gotowego ajerkoniaku, ale to wersja dla bardziej zaawansowanych.

Przeczytaj też: Narty we Włoszech

Włoskie desery i ciasta

Kończąc, chciałabym zachęcić cię do dalszego odkrywania słodkiego oblicza włoskiej kuchni. W końcu to nie tylko poobiedni deser, ale i śniadaniowe ciastka do porannej kawy, czy typowe świąteczne babki drożdżowe.

W tym wpisie dowiesz się, jakie ciasteczka Włosi jedzą na śniadanie, gdzie je kupić i czym charakteryzują się cantuccini i amaretti (na które znajdziesz też przepisy na naszym blogu).

W tym artykule znajdziesz wszystko, co chciałbyś wiedzieć o świątecznych włoskich babkach. Dowiesz się, jaka jest różnica między panettone i pandoro oraz skąd się wziął oryginalny kształt wielkanocnej colomby.

Natomiast tutaj przeczytasz o innych włoskich słodyczach. Poznasz historię znanych włoskich producentów czekolady, dowiesz się, czym jest torrone oraz gdzie kupić gotowe rurki do cannoli siciliani, które wystarczy wypełnić kremem z ricotty i udekorować kruszonymi pistacjami.

Choć naturalnie nie zachęcam do tego, by swoją dietę budować w oparciu o słodycze, warto poznać włoskie słodkości, choćby dlatego że bardzo się one różnią od naszych tradycyjnych ciast i deserów.

5/5 - (3 votes)

PODZIEL SIĘ
Jestem absolwentką italianistyki i historii sztuki. Mieszkam w Warszawie i interesuję się kulturą i literaturą włoską.

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here